Het artikel gaat hieronder verder.
Hoe staat het ervoor op de arbeidsmarkt? Steeds meer trendlijnen bewegen naar het gemiddelde, zo blijkt uit de nieuwste editie van Arbeidsmarkt in Cijfers, het kwartaaloverzicht dat Intelligence Group hierover elke drie maanden maakt. Maar er is één opvallende uitzondering: het aantal vacatures blijft maar op een hoog niveau, en zit het afgelopen kwartaal zelfs weer iets in de lift. Ook ten opzichte van de recente jaren is er nauwelijks een dip waarneembaar in het aantal vacatures. De ’topjaren’ 2022 en 2023 steken er weliswaar bovenuit, maar ten opzichte van 2024 en 2025 is er maar heel weinig teruggang te zien.
Van de 284.000 mensen die op zoek gingen, had de ruime meerderheid vrijwel direct werk.
Dat geldt trouwens ook voor veel andere indicatoren. Zo steeg de werkloosheid in mei bijvoorbeeld licht naar 399.000, maar dat is nog altijd slechts 3,9% van de beroepsbevolking, historisch gezien een zeer laag niveau. Ook werk vinden en/of behouden blijft in de maand mei op ‘makkelijk’. Weliswaar vonden werklozen naar verhouding wat minder snel (weer) werk en werden iets meer werkenden werkloos, daar staat tegenover dat nieuwe toetreders tot de arbeidsmarkt wel sneller werk vonden. Van de 284.000 mensen die op zoek gingen naar werk, had de ruime meerderheid (61%) vrijwel direct werk, het hoogste percentage in bijna een jaar tijd.
Uitzenduren verder omlaag
Anders is de situatie op de uitzendmarkt. Bij uitzendbureaus is het aantal uitzenduren al een aantal jaar aan het dalen, en dat blijkt ook het afgelopen kwartaal door te zetten. In periode 5 van dit jaar (week 17 t/m 20) daalde het aantal uitzenduren met 6,1% ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Opnieuw een flinke daling, sterker nog, de grootste in anderhalf jaar tijd. De branche kent inmiddels een ongekend aaneengesloten periode van krimp; sinds begin 2022 is het aantal uitzenduren niet meer gegroeid. De krimp in uren wordt (voor een deel) wel gecompenseerd door een stijging van de omzet.
Het aantal uitzenduren kende de grootste daling in anderhalf jaar tijd.
Daarnaast valt op dat waar aan de ene kant het aantal vacatures hoog blijft, het aantal werkgevers dat een tekort aan arbeidskrachten zegt te ervaren juist steeds kleiner wordt. Het klinkt misschien paradoxaal, maar waar in het derde kwartaal van 2022 nog bijna de helft van de ondernemers aangaf een tekort aan arbeidskrachten als belemmering te ondervinden bij hun activiteiten, is dat dit jaar gedaald tot net iets meer dan 30%. Nog altijd meer dan het 10-jarig gemiddelde van 28%, maar het geeft toch een indicatie dat ook de arbeidsmarkt wat dat betreft aan het normaliseren is. Tenminste: op het aantal vacatures na dan.
Bang voor baan
De cijfers sluiten ook wel aan bij enkele andere onderzoeken die de afgelopen weken op dit gebied verschenen. Zo meldde het grootschalige Intermediair Imago Onderzoek dat het aandeel werkenden dat met zekerheid denkt zijn baan te behouden, is gedaald van 55% in 2023 naar 47% nu. Ruim 1 op de 5 (21%) denkt dat de kans bestaat dat hij of zij het komende jaar zijn baan verliest. In 2023 was dit nog maar 13%. Ook groeit het aantal mensen dat verwacht niet binnen een jaar een nieuwe baan op het gewenste niveau te vinden (nu 24%, was vorig jaar 15%).
En dan verslechtert ook nog eens het oordeel over de arbeidsmarkt in dit onderzoek onder 5.500 werkenden. Waar vorig jaar nog 58% de arbeidsmarkt als (zeer) gunstig beoordeelde, is dat nu gedaald naar 45%. Tegelijkertijd steeg het percentage dat de situatie als ongunstig beschouwt in 1 jaar tijd van 9 naar 13%.
Nog altijd krap
Toch is de arbeidsmarkt nog altijd krap te noemen, meldde het UWV recent. Veel werkgevers hebben nog steeds moeite om geschikt personeel te vinden, blijkt uit hun zogeheten Spanningsindicator, die nog altijd op een hoger niveau staat dan vóór 2022. Ook in het eerste kwartaal van 2026 bleek volgens het UWV de vraag naar medewerkers groter dan het aanbod van werkzoekenden, wat vooral te maken lijkt te hebben met het structureel hoge vacatureniveau dat ook het UWV ziet. Van de 93 beroepsgroepen die het UWV onderscheidt, kennen er maar liefst 87 momenteel nog een (zeer) krappe arbeidsmarkt, zo blijkt.
De krapte blijkt in Nederland ook hardnekkiger dan in onze buurlanden, meldde Indeed recent. Eind mei lag het aantal vacatures op Indeed bijvoorbeeld nog altijd 17% boven het referentieniveau van februari 2020 (vlak voor de uitbraak van corona). Daarmee ligt het vacaturevolume in Nederland duidelijk boven dat van Duitsland (+10%) en België (0%). Ierland (–1%), Frankrijk (–3%) en Zwitserland (–8%) kennen nu zelfs mínder vacatures dan destijds, aldus de internationale vacaturesite. Wel meldt Indeed dat ook in Nederland het aantal vacatures momenteel behoorlijk aan het dalen is (met 8% ten opzichte van een jaar eerder).
Spanningen in het Midden-Oosten
Hoe dat verder gaat? Dat hangt ook af van de spanningen in het Midden-Oosten, meldde het UWV in juni in zijn jaarlijkse arbeidsmarktprognose. Blijven de prijzen in 2026 en 2027 hoog, dan komen er tot 2028 ongeveer 125.000 banen bij. In veel regio’s stopt dan de banengroei. Worden de prijzen in 2026 echter al lager, dan groeit het aantal banen nog met ongeveer 200.000, aldus de UWV-prognose, waarin onder meer te lezen valt dat door digitalisering, cybersecurity en A.I. het aantal banen niet afneemt, maar naar verwachting juist groeit, en wel met ongeveer 20.000.
Digitalisering, cybersecurity en A.I. zorgen niet voor een afname van het aantal banen, maar juist voor groei.
Lees ook
- Alle Data Donderdagen