Het artikel gaat hieronder verder.
Voor de buitenstaander leek het allemaal redelijk rustig te verlopen op de afgelopen aandeelhoudersvergadering van Randstad. CEO Sander van ’t Noordende werd ‘met Noord-Koreaanse stemverhoudingen’ herbenoemd, en ook alle andere voorstellen haalden zonder kleerscheuren de eindstreep. Maar wie zijn oor iets beter te luister legde, kon ook stevige verwijten horen. Zoals van Matteo Nicolo, voormalig international sales director en secretaris van de ondernemingsraad van Monster France, en tegenwoordig vooral woordvoerder van de Franse ex-werknemers die hierover nog altijd in conflict zijn met het vroegere moederbedrijf.
‘Er was geen verantwoordelijkheid of respect naar de werknemers toe.’
Liefst twee keer nam hij het woord tijdens de aandeelhoudersvergadering. En ook twee keer was zijn kritiek niet mals. ‘Er is nooit gewerkt aan het revitaliseren van Monster’, constateerde hij bijvoorbeeld. ‘Er was geen enkele verantwoordelijkheid of respect naar de werknemers toe, er is alleen een construct bedacht om zo goedkoop mogelijk van hen af te komen. Veel managers schamen zich kapot over hoe dit gelopen is, er is bij dit bestuur een totaal gebrek aan integriteit. Terwijl de CEO een enorme salarissprong maakt, is er geen geld meer voor voormalig medewerkers. Mijn conclusie: dit bestuur is niet in staat om dit bedrijf te leiden.’
Gedaagd
De recente uitspraken van Matteo staan niet op zichzelf. Al langer klinken er op diverse plekken kritische geluiden rond het faillissement van Monster, en de rol die Randstad als voormalig eigenaar daarin gespeeld heeft. Het krijgt nu ook een juridisch staartje, nu het bedrijf uit Diemen binnenkort door 14 ex-medewerkers voor de rechtbank in het Franse Nanterre wordt gedaagd, om daar tekst en uitleg te geven. De klacht focust op de afhandeling van het faillissement, maar gaat ook over hoe Randstad tussen 2016 en 2024 het bedrijf geleid heeft, waarbij de jaaromzet van Monster terugviel van zo’n 600 naar 200 miljoen euro.
Wat zich vervolgens afspeelde is een complexe operatie geweest, legt Nicolo uit. Maar het belangrijkste, kort samengevat: er is een plan opgesteld om de lancering van de joint venture voor te bereiden met het Amerikaanse private equity-fonds Apollo, sinds 2017 eigenaar van Monster-concurrent CareerBuilder. Tijdens die joint venture kwam het in september 2024 tot een fusie van Monster en CareerBuilder, maar volgens Nicolo was dat met name bedoeld om daarbij het grootste deel van hun aandelenbezit om te zetten in schulden.
‘Tot op het bot uitgekleed’
‘CareerBuilder was een bedrijf dat in 2017 door Apollo was overgenomen, ontdaan was van al zijn waardevolle activa, tot op het bot was uitgekleed en sindsdien gebukt ging onder een enorme schuldenlast. Ten tijde van de fusie daalde de omzet met 40% op jaarbasis, maakte het geen winst en bedroeg de schuld 150% van de omzet. De schuld had een rente van 10% en de terugbetalingstermijn was minder dan 2 jaar! Apollo stond op het punt failliet te gaan, maar had een goed excuus nodig om zijn actie tegenover de schuldeisers te rechtvaardigen.’ En Monster leende zich daarbij goed voor, constateert Nicolo.
Vanaf het begin was volgens hem ‘het enige belang van Randstad om Monster van de hand te doen door een minderheidsbelang te verwerven en zo het verlies van operationele controle over het bedrijf te kunnen rechtvaardigen. Maar hoe deden ze dit, aangezien Monster veel waardevoller was dan CareerBuilder? Simpel! Door kunstmatige schulden van Randstad aan de joint venture te creëren. Daardoor werd Randstad tegelijkertijd aandeelhouder én de belangrijkste schuldeiser van de joint venture.’ En zo kon het, zonder verder veel te hoeven investeren, relatief goedkoop van de combinatie af, concludeert hij.
Fiscale voordelen
Dat heeft zich uitbetaald, aldus Nicolo. ‘Het management van Randstad had zoveel vertrouwen in de joint venture dat ze 3 maanden na de lancering de waarde van de schuld al met 86% hadden afgeschreven en 6 maanden later met 100%! Maar behalve dat Randstad hierdoor een minderheidsaandeelhouder werd, konden ze ook waardevolle fiscale voordelen behalen door de schuld af te schrijven. Ze profiteerden dus op twee fronten!’ Maar dan wel: met de medewerkers, en uiteindelijk de belastingbetaler, als de dupe. Voor de medewerkers restte namelijk geen sociaal plan, maar een hard ontslag.
‘Randstad heeft op geen enkel moment overwogen Monster een tweede kans te geven.’
‘We moeten ons ervan bewust zijn dat Randstad op geen enkel moment heeft overwogen om Monster een tweede kans te geven’, concludeert hij. ‘Vanaf dag één was hun enige doel met hun partner Apollo om de onderneming te sluiten met minimale kosten, maximale fiscale voordelen en zonder enige verantwoordelijkheid te nemen voor de verplichtingen jegens het personeel. In plaats van het bedrijf simpelweg te sluiten en de hoge schadevergoedingen te betalen die verschuldigd waren aan de werknemers in elke markt waar Monster actief was, kozen ze een andere weg, omdat dit hen meer geld zou hebben gekost.’
‘Goldschmeding verraden’
Nicolo is er nog steeds verbitterd over, en wijst naar de rijke en sociale geschiedenis van Randstad. ‘Het is triest om te zien hoe dit management de waarden van Frits Goldschmeding, de oprichter van het bedrijf, heeft verraden. In de kern stonden respect voor mensen, maatschappelijke verantwoordelijkheid, transparantie en integriteit. En wat zien we in ons verhaal? Volledig gebrek aan respect voor de voormalige werknemers, geen maatschappelijke verantwoordelijkheid, omdat er niets is gedaan om onze werknemers in Europa (ongeveer 200 mensen) te helpen, en volledig gebrek aan integriteit.’
‘Ik geloof niet dat dit management geschikt is om het bedrijf te leiden.’
Zijn j’accuse is niet gericht tegen het hele bedrijf, benadrukt hij. ‘Maar wel tegen dit management. Dit bedrijf, waar ik het voorrecht heb gehad om meer dan 15 jaar zaken mee te doen, eerst als leverancier en later als werknemer, heeft nog steeds veel zeer waardevolle professionals in dienst die zich schamen voor het gedrag van hun management. Ik wil laten weten dat veel Randstad-medewerkers zich privé solidair hebben verklaard met onze situatie. Ik geloof daarom niet dat dit management geschikt is om het bedrijf te leiden, aangezien ze geen blijk geven van ethiek en zakelijk inzicht.’
Extra salaris
Nicolo wijst ook nog op het feit dat de beloning van de CEO 39% omhoog ging (van 3,5 miljoen naar 4,9 miljoen euro) en dat van de rest van de directie zelfs 68% (van samen 7,1 miljoen naar 11,9 miljoen euro). ‘En dan is er zogenaamd geen geld om de voormalige werknemers te ondersteunen…’ Het doet enigszins denken aan de situatie van KLM, dat ook in zwaar weer verkeert, maar waar topvrouw Marjan Rintel ook een flinke bonus tegemoet kan zien. Daar lijkt de loonsverhoging echter wel op heel wat meer ophef te kunnen rekenen (hoewel het ‘slechts’ gaat om ongeveer een derde van wat Van ’t Noordende tegemoet kan zien).
Ondertussen werpt het bestuur zelf alle verwijten verre van zich. Op de aandeelhoudersvergadering was het CFO Jorge Vazquez die juist Nicolo ‘onjuiste informatie’ verweet. ‘We waren ervan overtuigd dat het samengaan van CareerBuilder en Monster de juiste fit was. Heel jammer dat het niet zo uitgepakt heeft als gehoopt. We hebben er echt alles aan gedaan om er een succes van te maken. En bij het faillissement zijn de meeste banen overgedragen naar andere functies. Maar helaas hebben we inderdaad voor een klein aantal medewerkers geen nieuwe baan kunnen vinden.’
‘Ze treden de principes van het bedrijf echt met voeten.’
Maar goed, zo gaat dat wel eens, lijkt hij te willen zeggen. Je kunt in het zakenleven nu eenmaal ook wel eens pech hebben. Maar dat is toch echt té makkelijk, zegt Nicolo. ‘Ze treden de principes van het bedrijf echt met voeten. Bijna alle Europese medewerkers zijn ontslagen. En van de Amerikaanse medewerkers ging slechts ongeveer de helft mee, die een paar maanden later zijn ontslagen. En waar het gaat om de resultaten, horen we op de aandeelhoudersvergadering alleen maar excuses en excuses. Maar leg mij maar uit hoe je bij zulke slechte resultaten zó’n loonsverhoging kunt krijgen. Terwijl je met dat geld ook bijna de hele claim van alle Franse ex-Monster-medewerkers had kunnen betalen. Hier is echt iets niet in de haak.’ Aan de Franse rechter dus om daar binnenkort een definitief oordeel over te vellen.